Volgens het Zorginstituut gaat het per jaar om een kleine groep van enkele tientallen jongeren tussen de 13 en 18 jaar die bijna zijn uitgegroeid. Zij komen in aanmerking voor een maagoperatie, ofwel bariatrische chirurgie. De vergoeding van een maagverkleining uit het basispakket geldt vanaf 26 mei 2026.
Deze jongeren hebben dan al een leefstijlbehandeling gehad om een gezonder eetpatroon aan te leren en meer te bewegen; een maagverkleining of bypass is pas een optie als deze behandeling niet voldoende oplevert.
Een maagverkleining staat nooit op zichzelf, benadrukt het Zorginstituut, maar maakt altijd deel uit van een breder traject met leefstijlbegeleiding en psychosociale ondersteuning. Na de operatie blijven patiënten minimaal vijf jaar onder intensieve behandeling. Ook moeten ze levenslang hun eetpatroon aanpassen, omdat ze alleen nog kleine porties kunnen eten.
Diabetes type 2
In Nederland kampen zo’n 500 tot 800 jongeren met ernstig of zeer ernstig overgewicht. Hierdoor lopen ze al op jonge leeftijd risico op ernstige ziekten zoals diabetes type 2 of hart- en vaatziekten die hun gezondheid en kwaliteit van leven ernstig ondermijnen.
Het Zorginstituut verwacht dat 100 tot 150 jongeren per jaar in aanmerking komen voor een uitgebreid selectietraject. Daarvan komen ongeveer 10 tot 20 jongeren per jaar in aanmerking voor deze behandeling. Het gaat om jongeren met een BMI van meer dan 40, dat erop neerkomt dat iemand van 1,70 meter lang 116 kg weegt.
De vergoeding geldt ook voor jongeren met een BMI van 35 tot 40 die daarnaast een ziekte hebben die samenhangt met ernstig overgewicht.
Obesitasmedicatie
Voor deze groep jongeren met ernstig tot zeer ernstig overgewicht wordt op dit moment geen andere behandeling, zoals obesitasmedicatie, vergoed vanuit de basisverzekering. Wel verwacht het Zorginstituut binnenkort te starten met de beoordeling van het geneesmiddel semaglutide (Wegovy), dat door de fabrikant ervan ook voor jongeren met obesitas is geregistreerd.
In de periode tussen 1990 en 2024 is het percentage jongeren van 12 tot 17 jaar met obesitas gestegen van 1,4% naar 4,1%, concludeert het Zorginstituut, dat in 2012 nog oordeelde dat jongeren niet in aanmerking komen voor deze behandeling. Toen was er onvoldoende bewijs voor de effectiviteit en veiligheid op de lange termijn.
