Vergoeding obesitasmedicijnen eerst voor patiënt met hoogste ziektelast
Het Zorginstituut gaat voorlopig alleen kijken naar de effectiviteit en gezondheidswinst van nieuwe obesitasmedicatie voor twee patiëntengroepen: patiënten met een BMI van 30 met ziektes die daarmee samenhangen en patiënten met ernstige of zeer ernstige obesitas met een BMI vanaf 35.
Voor deze twee groepen patiënten is op dit moment het meeste bewijs beschikbaar dat de behandeling tot verbeteringen in de gezondheid kunnen leiden, aldus het Zorginstituut, dat zegt voor deze ‘getrapte aanpak’ brede steun te hebben van zorgprofessionals, patiëntenverenigingen en zorgverzekeraars. Als deelnemers van de Ronde Tafel Obesitas hebben zij het afgelopen jaar hierover actief meegedacht met het Zorginstituut.
Meer onderzoek
Naar schatting van het Zorginstituut gaat het nog steeds over een grote groep van ruim een miljoen patiënten die mogelijk in aanmerking komen voor vergoeding van een obesitasmedicijn. Bij de groep patiënten die ook met aandoeningen kampen als gevolg van hun gewicht, gaat het om ziektes als chronische nierschade, hartfalen en slaapapneu.
De groep patiënten die in aanmerking komt voor vergoeding kan, volgens het Zorginstituut, mogelijk in de toekomst worden uitgebreid, als blijkt dat de geneesmiddelen hun geld waard zijn. Maar hiervoor moeten eerst meer onderzoeksresultaten beschikbaar komen. Verder zullen patiënten een gecombineerde leefstijlinterventie moeten blijven volgen om in aanmerking te komen voor een afslankmedicijn.
Negatief advies
Vorig jaar adviseerde het Zorginstituut nog negatief over de vergoeding van Wegovy. Het medicijn is bewezen effectief om lichaamsgewicht te verlagen, maar er waren nog grote onduidelijkheden over bijwerkingen en de gezondheidseffecten en op de lange termijn. Het Zorginstituut adviseerde de minister van VWS om het medicijn niet te vergoeden, omdat niet duidelijk was of de prijs in een redelijke verhouding stond tot de gezondheidswinst.
Volgens het Europees Medicijn Agentschap (EMA) mogen patiënten Wegovy gebruiken vanaf een BMI van 27 en ten minste een gerelateerde aandoening. In Nederland gaat het om een groep van 4,1 miljoen mensen, waardoor de kosten in theorie oplopen tot € 10 miljard per jaar.
Het Zorginstituut schatte echter in dat het aantal in praktijk lager is omdat mensen eerste een gecombineerde leefstijlinterventie moeten volgen, en ook niet iedereen de medicijnen zou willen gebruiken. De kosten zouden daarmee uitkomen op € 1,3 miljard per jaar.
Onnodig medicaliseren
Omdat er nog veel meer nieuwe obesitasmedicijnen op de markt worden verwacht, hoopt het Zorginstituut met deze stapsgewijze aanpak het debat over obesitas en preventie hoger op de publieke agenda te krijgen.
Het onnodig medicaliseren van een grote groep mensen is dan ook een reëel scenario dat dreigt, benadrukt Zorginstituut-voorzitter Mark Janssen. “Medicaliseren zonder de échte oorzaak van obesitas aan te pakken is dweilen met de kraan wagenwijd open. Gezien de grote aantallen patiënten en de personeelsschaarste in de zorg, kan dit de toegankelijkheid en betaalbaarheid zwaar onder druk zetten.”